MAGNSS  SAGA  BERFTTS




1. Upphaf Magnss konungs berftts

Magns sonur lafs konungs var egar til konungs tekinn Vkinni eftir andlt lafs konungs yfir allan Noreg.

En er Upplendingar spuru andlt lafs konungs tku eir til konungs Hkon risfstra, brrung Magnss. San fru eir Hkon og rir norur til rndheims. En er eir komu til Niarss stefndu eir Eyraing og v ingi beiir Hkon sr konungsnafns og var honum a veitt, a bndur tku hann til konungs yfir hlft land svo sem haft hafi Magns konungur fair hans. Hkon tk af vi rndi landauragjald og gaf eim margar arar rttarbtur. Hann tk af og vi jlagjafir. Snerust og allir rndir til vinttu vi Hkon konung. tk Hkon konungur sr hir, fr san aftur til Upplanda. Hann veitti Upplendingum rttarbtur allar slkar sem rndum. Voru eir og fullkomnir vinir hans.

var etta kvei rndheimi:

Ungr kom Hkon hinga,
hann er bestr alinn manna,
frgar mildr, foldu,
fr me Steigar-ri.
Syni lafs bau san
sjlfr um Noreg hlfan
mildr, en Magns vildi
mlsnjallr hafa allan.


2. Daui Hkonar

Magns konungur fr um hausti norur til Kaupangs. En er hann kom ar fr hann konungsgar og var ar a herberginu og dvaldist ar ndveran vetur. Hann hlt sj langskipum vk ri fyrir konungsgari Ni.

En er Hkon konungur spuri a Magns konungur var kominn rndheim fr hann austan um Dofrafjall og svo til rndheims og til Kaupangs og tk hann sr herbergi Sklagari ofan fr Klemenskirkju. ar var hinn forni konungsgarur.

Magnsi konungi lkai illa strgjafar r er Hkon konungur hafi gefi bndum til vinslda sr. tti Magnsi sn eign gefin engum mun sur og fist hugur hans mjg vi a og ttist mishaldinn af vi frnda sinn, er hann skyldi svo miklu minni tekjur hafa en fair hans hafi haft ea foreldri, og kenndi ri rin um. Hkon konungur og rir uru essa varir og var uggur hver tiltki Magns mundi hafa. tti eim a helst grunsamlegt er Magns hafi floti langskip tjldu og bin.

Um vori nlega kyndilmessu lagi Magns konungur brott nttareli og lgu t tjlduum skipum og ljs undir og hlt t til Hefringar, bj ar um ntt og geru ar elda stra landi uppi. hugi Hkon konungur og li a er bnum var a a vri gert til svika. Hann lt blsa liinu t og stti allur Kaupangslur til og voru safnai um nttina. En um morguninn er lsa tk og Magns konungur s allsherjarli Eyrunum hlt hann t r firinum og svo suur Gulaingslg.

Hkon konungur byrjai fer sna og tlai austur Vk og tti ur mt bnum, talai og ba menn vinttu og ht sinni vinttu llum. Hann kva sr skugga vera um vilja frnda sns Magnss konungs. Hkon konungur sat hesti og var farbinn. Allir menn htu honum vingan me gum vilja og fylgd ef yrfti og fylgdi honum lur allur t undir Steinbjrg. Hkon konungur fr upp til Dofrafjalls. En er hann fr yfir fjalli rei hann um dag eftir rjpu nokkurri er fl undan honum. var hann sjkur og fkk banastt og andaist ar fjallinu og var lk hans norur flutt og kom hlfum mnui sar til Kaupangs en hann hafi brott fari. Gekk allur bjarlur og flestur grtandi mti lki konungs v a allir menn unnu honum hugstum. Lk Hkonar konungs var niur sett Kristskirkju.

Hkon konungur var maur vel hlfrtugur a aldri. Hann hefir hfingja veri einn stslastur Noregi af allri alu. Hann hafi fari norur til Bjarmalands og tti ar orustu og fkk sigur.


3. Hernaur Hallandi

Magns konungur hlt um veturinn austur Vk en er vorai hlt hann suur til Hallands og herjai ar va. brenndi hann ar Viskardal og fleiri hru. Fkk hann ar f miki og fr san aftur rki sitt.

Svo segir Bjrn hinn krepphendi Magnssdrpu:

Vtt lt Vrsa drottinn,
var skjtt rekinn fltti,
hs svei Hra rsir,
Hallands, fari brandi.
Brenndi bulungr rnda,
bls kastar hel fasta,
vakti viskdlsk ekkja,
vs mrg hru san.

Hr getur ess a Magns konungur geri hi mesta hervirki Hallandi.


4. Fr Steigar-ri

Sveinn er maur nefndur sonur Haralds flettis, danskur maur a kyni. Hann var hinn mesti vkingur og mikill bardagamaur og hinn hraustasti, ttstr maur snu landi. Hann hafi veri me Hkoni konungi. En eftir frfall Hkonar tri Steigar-rir illa v a hann mundi komast stt ea vinttu vi Magns konung, ef rki hans gengi yfir land, fyrir sakir tilverka og mtgngu eirrar er rir hafi ur haft vi Magns konung.

San hfu eir rir og Sveinn r a er san var framkvmt a eir reistu flokk vi styrk og fjlmenni ris. En fyrir v a rir var gamall maur og ungfr tk Sveinn vi stjrn flokksins og hfingjanafni.

A essu ri hurfu fleiri hfingjar. eirra var stur Egill sonur slks af Forlandi. Egill var lendur maur. Hann tti Ingibjrgu dttur gmundar orbergssonar, systur Skofta Giska. Skjlgur ht maur, rkur og auigur, er enn kom til flokksins.

ess getur orkell hamarskld Magnssdrpu:

Vtt dr snar sveitir
saman strhugar rir,
heldr vorut au hldum
hagleg r, me Agli.
Snrp fr eg v, er urpu,
endr Skjlgs vinum, lendir
menn vi morhauks brynni,
mein, um afl sr steini.

eir rir hfu flokkinn Upplndum og komu ofan Raumsdal og Sunn-Mri og fluu sr ar skipa, hldu san norur til rndheims.


5. Fr ri og hans agerum

Sigurur ullstrengur ht lendur maur, sonur Loins Viggjarskalla. Hann safnai lii me rvarskur er hann spuri til flokks eirra ris og stefndi llu lii v er hann fkk til Viggju. En Sveinn og rir hldu annug lii snu og brust vi Sigur og fengu sigur og veittu miki mannspell en Sigurur fli og fr fund Magnss konungs. En eir rir fru til Kaupangs og dvldust ar um hr firinum og kom ar mart manna til eirra.

Magns konungur spuri essi tindi og stefndi egar lii saman og hlt san norur til rndheims. En er hann kom fjrinn og eir rir spuru a, eir lgu vi Hefring og voru bnir a halda t r firinum, reru eir Vagnvkastrnd og gengu ar af skipum og komu norur exdali Seljuhverfi og var rir borinn brum um fjalli. San ru eir til skipa og fru norur Hlogaland. En Magns konungur fr eftir eim er hann var binn r rndheimi. eir rir fru allt norur Bjarkey og fli Jn undan og Vkunnur sonur hans. eir rir rndu ar lausaf llu en brenndu binn og langskip gott er Vkunnur tti.

mlti rir er snekkjan brann og skipi hallaist: "Meir stjrn Vkunnur."

var etta ort:

Brer Bjarkey miri
bl a er eg veit glast.
Tr eigi arft af ri,
tr vandar bl, standa.
Jn mun eigi frja
elds n rns er kveldar.
Svr bjartr logi breian
b. Leggr reyk til skja.


6. Daui ris og Egils

eir Jn og Vkunnur fru dag og ntt til ess er eir fundu Magns konung. eir Sveinn og rir hldu og noran snu lii og rndu va um Hlogaland. En er eir lgu firi eim er Harmur heitir su eir sigling Magnss konungs og ttust eir rir eigi hafa li til a berjast og reru undan og flu. Reri rir og Egill til Hesjutna en Sveinn reri t til hafs en sumt li eirra reri inn fjrinn. Magns konungur hlt eftir eim ri. En er skipin renndust a lendingunni var rir fyrirrmi snu skipi.

kallai Sigurur ullstrengur hann: "Ertu heill rir?"

rir svarar: "Heill a hndum en hrumur a ftum."

fli li eirra ris allt land upp en rir var handtekinn. Egill var og handtekinn v a hann vildi eigi renna fr konu sinni. Magns konungur lt flytja ba Vambarhlm. En er rir var upp leiddur reikai hann ftum.

mlti Vkunnur: "Meir bakbora rir."

San var rir leiddur til glga.

mlti hann:

Vorum flagar fjrir
forum, einn vi stri.

Og er hann gekk a glganum mlti hann: "Ill eru ill r."

San var hann hengdur og er upp rei glgatri var rir svo hfugur a sundur slitnai hlsinn og fll bkurinn til jarar. rir var allra manna mestur, bi hr og digur. Egill var og til glga leiddur.

En er konungsrlar skyldu hengja hann mlti Egill: "Eigi skulu r mig fyrir v hengja a eigi vri hver yvar maklegri a hanga," svo sem kvei var:

Or fr eg Agli vera,
unnar dags, munni,
Sl, vi siklings rla
satt, einarar latta.
Hvern eirra kva hrra,
hjaldrbliks, en sig miklu,
bei of miki eyir
angr, maklegri a hanga.

Magns konungur sat hj er eir voru hengdir og var svo reiur a engi var hans manna svo djarfur a yri a bija eim friar.

mlti konungur er Egill sparn glgann: "Illa koma r gir frndur rf."

v sndist a konungur vildi hafa veri beinn a Egill hefi lifa.

Svo segir Bjrn hinn krepphendi:

Snarr rau Sygna harri
sver upphlaupsferum.
Vtt nam vargr a slta
varma br Harmi.
Frttu hve fylkir mtti,
fr svo a hengdr var rir,
fr var gunnar gervis
grei, drottinssvik leia.


7. Fr refsingum vi rndi

Magns konungur hlt san suur til rndheims, veitti ar strar refsingar eim mnnum er sannir voru a landrum vi hann. Drap hann suma en brenndi fyrir sumum.

Svo segir Bjrn krepphendi:

Hrafngreddir vann hrdda
hlfar styggr, byggum,
rnska drtt, er tti
eim markar bl sveima.
Hygg eg a hersa tveggja
her-Baldr lyki aldri
sinn. Jr vara svru
svangr. Fl rn til hanga.

Sveinn Haraldsson fli fyrst til hafs t og svo til Danmerkur og var ar til ess er hann kom sr stt vi Eystein konung Magnsson. Hann tk Svein stt og geri hann skutilsvein sinn og hafi hann krleik og viringu.

Magns konungur hafi rki einn saman. Hann friai vel fyrir landi snu og eyddi llum vkingum og tilegumnnum. Hann var maur rskur og herskr og starfsamur og lkari llu Haraldi konungi furfur snum skaplsku heldur en fur snum.


8. Hernaur Magnss konungs Suureyjum

Magns konungur byrjai fer sna r landi og hafi me sr li miki og frtt og gan skipakost. Hlt hann lii v vestur um haf og fyrst til Orkneyja. Hann tk hndum jarlana Pl og Erlend og sendi ba austur Noreg en setti eftir Sigur son sinn til hfingja yfir eyjunum og fkk honum runeyti. Magns konungur hlt lii snu til Suureyja. En er hann kom ar tk hann egar a herja og brenna byggina en drap mannflki og rndu allt ar er eir fru. En landslur fli undan vs vegar en sumir inn Skotlandsfjru en sumir suur Saltri ea t til rlands. Sumir fengu gri og veittu handgngu.

Svo segir Bjrn krepphendi:

Lk um Ljhs fkjum
limsorg nr himni.
Vtt var fer fltta
fs. Gaus eldr r hsum.
r skjldungr fr eldi
vist. Bndr misstu,
rggeisla vann rsir
rauan, lfs og auar.

Hungrverrir lt herja
hrar gagls Ski.
Tnn rau Tyrvist innan
teitr vargr ben marga.
Grtti Grenlands drottinn,
gekk htt Skota stkkvir,
j rann mlsk til mi,
meyjar sur eyjum.


9. Fr Lgmanni, syni Gurar konungs

Magns konungur kom lii snu Eyna helgu og gaf ar gri og fri mnnum llum og allra manna varnai. a segja menn a hann vildi upp lka Klumkillakirkju hinni litlu. Og gekk konungur eigi inn og lauk egar aftur hurina ls og mlti a engi skyldi svo djarfur vera san a inn skyldi ganga kirkju og hefir san svo gert veri.

lagi Magns konungur liinu suur til lar, herjai ar og brenndi. En er hann hafi unni a land byrjar hann ferina suur fyrir Saltri, herjai bi bor rland og Skotland, fr svo allt herskildi suur til Manar og herjai ar sem rum stum.

Svo segir Bjrn krepphendi:

Vtt bar snjallr sltta
Sandey konungr randir.
Rauk um l er jku
allvalds menn brennur.
Satri laut sunnar
seggja kind und eggjar.
Sigrgir r san
snjallr Manverja falli.

Lgmaur ht sonur Gurar Suureyjakonungs. Lgmaur var settur til landvarnar Norureyjum. En er Magns konungur kom til Suureyja me her sinn fli Lgmaur undan herinum og var eyjunum en a lyktum tku menn Magnss konungs hann me skipsgn sna er hann vildi flja til rlands. Lt konungur hann jrn setja og hafa gslu.

Svo segir Bjrn krepphendi:

Htt vann hvert a er tti
hvarf Gurar arfi.
Lnd vann lofungr rnda
Lgmanni ar banna.
Ntr fkk nesjum utar
narbings tapa finginn
Ega gramr, ar er umdu,
ungr, vttrima tungur.


10. Fall Huga jarls

San hlt Magns konungur liinu til Bretlands. En er hann kom ngulseyjarsund kom ar mt honum her af Bretlandi og ru jarlar tveir fyrir, Hugi pri og Hugi digri, og lgu egar til orustu. Var ar harur bardagi. Magns konungur skaut af boga en Hugi pri var albrynjaur svo a ekki var bert honum nema augun ein. Magns konungur skaut ru a honum og annar hleyskur maur er st hj konungi. Skutu eir bir senn. Kom nnur rin nefbjrg hjlmsins og lagist hn fyrir t af annan veg en anna skoti kom auga jarlinum og flaug aftur gegnum hfui og er a konunginum kennt. Fll ar Hugi jarl en san flu Bretar og hfu lti li miki.

Svo segir Bjrn krepphendi:

Lfspelli r laufa
lundr ngulssundi,
broddr fl, ar er slg snuddu,
snigt, Hugans pra.

Og enn var etta kvei:

Dundi broddr brynju.
Bragningr skaut af magni.
Sveigi allvaldr Ega
lm. Stkk bl hjlma.
Strengs fl hagl hringa,
hn fer, en lt vera
Hra gramr harri
hjarlskn bana jarli.

Magns konungur fkk sigur eirri orustu. eignaist hann ngulsey svo sem hinir fyrri konungar hfu lengst suur eignast rki, eir er Noregi hfu veri. ngulsey er rijungur Bretlands.

Eftir orustu essa snr Magns konungur aftur lii snu og hlt fyrst til Skotlands. fru menn milli eirra Melklms Skotakonungs og geru eir stt milli sn. Skyldi Magns konungur eignast eyjar allar r er liggja fyrir vestan Skotland, allar r er stjrnfstu skipi mtti fara milli og meginlands. En er Magns konungur kom sunnan til Saltris lt hann draga sktu um Saltrisei og leggja stri lag. Konungur sjlfur settist lyfting og hlt um hjlmunvl og eignaist svo landi a er l bakbora. Saltri er miki land og betra en hin besta ey Suureyjum, nema Mn. Ei mjtt er milli og meginlands Skotlandi. ar eru oft dregin langskip yfir.


11. Daui Orkneyjajarla

Magns konungur var um veturinn Suureyjum. fru menn hans um alla Skotlandsfjru fyrir innan eyjar allar, bi byggar og byggar, og eignuu Noregskonungi eylnd ll. Magns konungur fkk til handa syni snum Siguri Bjaminju, dttur Mrjartaks konungs jlbasonar rakonungs. Hann r fyrir Kunnktum. Eftir um sumari fr Magns konungur lii snu austur Noreg. Erlendur jarl var sttdauur Niarsi og er ar jaraur en Pll Bjrgyn.

Skofti gmundarson orbergssonar var lendur maur gtur. Hann bj Giska Sunn-Mri. Hann tti Gurnu dttur rar Flasonar. Brn eirra voru gmundur, Finnur, rur, ra er tti slfur Sklason. Synir Skofta voru hinir mannvnstu menn sku.


12. Deila Magnss konungs og Inga konungs

Steinkell Svakonungur andaist nr falli Haraldanna. Hkon ht s konungur er nst var Svju eftir Steinkel konung. San var Ingi konungur sonur Steinkels, gur konungur og rkur, allra manna mestur og sterkastur. Hann var konungur Svj er Magns var Noregi.

Magns konungur taldi a hafa veri landaskipti a fornu a Gautelfur hefi skilt rki Svakonungs og Noregskonungs en san Vni til Vermalands. Taldist Magns konungur eiga alla bygg er fyrir vestan Vni var. a er Sunndalur og Nordalur, Var og Varynjar og allar Markir er ar liggja til. En a hafi langa hr legi undir Svakonungs veldi og til Vestra-Gautlands a skyldum en Markamenn vildu vera undir Svakonungs veldi sem fyrr.

Magns konungur rei r Vkinni og upp Gautland og hafi li miki og frtt. En er hann kom markbyggina herjai hann og brenndi, fr svo um allar byggir. Gekk flk undir hann og svru honum lndin. En er hann kom upp til vatnsins Vnis lei hausti. fru eir t Kvaldinsey og geru ar borg af torfi og vium og grfu dki um. En er a virki var gert var ar flutt vistir og nnur fng, au er yrfti. Konungur setti ar rj hundru manna og voru eir hfingjar fyrir Finnur Skoftason og Sigurur ullstrengur og hfu hi frasta li en konungur sneri t Vkina.


13. Fr Normnnum

En er Svakonungur spuri etta bau hann lii saman og fru au or um a hann mundi ofan ra en a frestaist.

kvu Normenn etta:

Alllengi dvelr Ingi
ofanrei hinn jbreii.

En er sa lagi vatni Vni rei Ingi konungur ofan og hafi nr rj tigu hundraa manna. Hann sendi or Normnnum eim er borginni stu, ba fara brott me fangi v er eir hfu og aftur Noreg. En er sendimenn bru konungsor svarar Sigurur ullstrengur, sagi a Ingi mundi ru vi koma en vsa eim brott sem hjr haga og kva hann nr ur mundu ganga vera. Sendimenn bru aftur au or til konungs. San fr Ingi konungur t eyna me allan herinn. sendi hann anna sinni menn til Normanna og ba brott fara og hafa vopn sn, kli og hesta en lta eftir rnf allt. eir neittu essu.

En san veittu eir atgngu og skutust . lt konungur bera til grjt og viu og fylla dki. lt hann taka akkeri og drengja vi sa langa og bera a upp timburvegginn. Gengu ar til margir menn og drgu sundur vegginn. voru gervar eisur strar og skoti logandi brndum a eim. bu Normenn gria en konungur ba t ganga vopnlausa og yfirhafnarlausa en er eir gengu t var hver eirra sleginn lmahgg. Fru eir brott vi svo bi og heim aftur Noreg en Markamenn allir snerust aftur undir Inga konung. eir Sigurur og hans flagar sttu fund Magnss konungs og segja honum snar farar.


14. Orusta Foxerni

egar um vori er sa leysti fr Magns konungur me lii miklu austur til Elfar og hlt upp eftir hinni eystri kvsl og herjai allt veldi Svakonungs. En er hann kom upp Foxerni gengu eir upp land fr skipum. En er eir komu yfir eina, er ar verur, kom mti eim her Gauta og var ar orusta og voru Normenn bornir ofurlii og komu fltta og var drepi mart vi foss einn. Magns konungur fli en Gautar fylgdu eim og drpu slkt er eir mttu.

Magns konungur var aukenndur, manna mestur. Hann hafi rauan hjp yfir brynju, hri silkibleikt og fll herar niur. gmundur Skoftason rei ara hli konungi. Hann var og manna mestur og frastur.

Hann mlti: "Gef mr hjpinn konungur."

Konungur svarar: "Hva skal r hjpurinn?"

"Eg vil hafa," sagi hann, "gefi hefir mr strrum."

ar var svo htta a vellir slttir voru va og sust eir vallt Gautar og Normenn. voru enn kleifar og skgarkjrr og fal sn. fkk konungur gmundi hjpinn og fr hann . San riu eir fram vlluna. sneri gmundur vers brott og hans menn en er Gautar su a hugu eir a konung vera og riu annug allir eftir. Rei konungur lei sna til skips en gmundur dr nauulega undan og kom heill til skips. Hlt Magns konungur san ofan eftir nni og svo norur Vkina.


15. Konungastefna Elfinni

Anna sumar eftir var lg konungastefna vi Konungahellu Elfi og kom ar Magns Noregskonungur og Ingi Svakonungur, Eirkur Sveinsson Danakonungur, og var s stefna bundin me grium. En er ingi var sett gengu konungar fram vllinn fr rum mnnum og tluust vi litla hr, gengu aftur til lis sns og var ger sttin. Skyldi hver eirra hafa a rki sem ur hfu haft feur eirra en hver eirra konunga bta vi sna landsmenn rn og mannskaa en hver eirra san jafna vi annan. Magns konungur skyldi f Margrtar dttur Inga konungs. Hn var san kllu frikolla.

a var ml manna a eigi hefi s hfinglegri menn en eir voru allir. Ingi konungur var einna mestur og rekulegastur og tti hann ldurmannlegastur en Magns konungur tti skrulegastur og hvatlegastur en Eirkur konungur var einna fegurstur. En allir voru eir frir, strir menn og gfuglegir og orsnjallir.

Og skildust a svo bnu.


16. Kvonfang Magnss konungs

Magns konungur fkk Margrtar drottningar. Var hn send austan af Svj til Noregs og var henni fengi veglegt fruneyti. En Magns konungur tti ur nokkur brn au er nefnd eru. Eysteinn ht sonur hans og var hans merni lti. Annar ht Sigurur og var hann vetri yngri. ra ht mir hans. lafur ht hinn riji og var hann miklu yngstur. Mir hans var Sigrur dttir Saxa Vk, gfugs manns rndheimi. Hn var frilla konungs.

Svo segja menn a er Magns konungur kom r vesturvking a hann hafi mjg siu og klabna sem ttt var Vesturlndum og margir hans menn. Gengu eir berleggjair um strti og hfu kyrtla stutta og svo yfirhafnir. klluu menn hann Magns berftt ea berbein. Sumir klluu hann Magns hva en sumir Styrjaldar-Magns. Hann var manna hstur.

Mark var gert til um h hans Marukirkju Kaupangi, eirri er Haraldur konungur hafi gera lti. ar norurdurum voru klappair steinvegginum krossar rr, einn Haralds h, annar lafs h, riji Magnss h, og a marka hvar eim var hgst kyssa , ofast Haralds kross en lgst Magnss kross en lafs mark jafnnr bum.


17. stt Magnss konungs og Skofta

Skofti gmundarson var missttur vi Magns konung og deildu eir um dnararf nokkurn. Skofti hlt en konungur kallai til me svo mikilli freku a a var vi voa sjlfan. Voru a ttar margar stefnur og lagi Skofti a r til a eir fegar skyldu aldrei allir senn vera konungs valdi, sagi a mean mundi hla.

er Skofti var fyrir konungi flutti hann a fram a skyld frndsemi var milli eirra konungs og a me a Skofti hafi veri jafnan kr vinur konungs og aldrei brugist eirra vintta, sagi svo a menn mttu a skilja a hann var svo viti borinn "a eg mun," segir hann, "eigi a ml halda deilu vi ig konungur ef eg mli rangt. Og v bregur mr til foreldris mns a eg haldi rttu mli fyrir hverjum manni og geri eg ar engi mannamun a."

Konungur var hinn sami og mktist ekki hans skap vi slkar rur. Fr Skofti heim.


18. Fer Finns Skoftasonar

San fr Finnur konungs fund og talai vi hann og ba konung ess a hann skyldi lta fega n rttindum af essu mli. Konungur svarai styggt og stutt.

mlti Finnur: "Til annars hugi eg af yur konungur en r mundu gera mig lgrning er eg settist Kvaldinsey er fir vildu arir vinir yrir og sgu sem satt var a eir voru fram seldir er ar stu og til daua dmdir ef Ingi konungur hefi eigi lst vi oss meira hfingskap en hafir fyrir oss s og mun mrgum snast sem vr brum aan svviring ef a vri nokkurs vert."

Konungur skipaist ekki vi slkar rur og fr Finnur heim.


19. Fer gmundar Skoftasonar

fr gmundur Skoftason fund konungs. En er hann kom fyrir konunginn bar hann upp erindi sn og ba konung gera eim rtt fegum. Konungur sagi a a var rtt er hann mlti og eir vru firna djarfir.

mlti gmundur: "Koma muntu konungur essu leiis, a gera oss rangt, fyrir sakir rkis ns. Mun a hr sannast sem mlt er a flestir launa illu ea engu er lfi er gefi. a skal og fylgja mnu mli a aldrei san skal eg koma na jnustu og engi vor fega ef eg r."

Fr gmundur san heim og sust eir aldregi og Magns konungur san.


20. Fer Skofta r landi

Skofti gmundarson byrjar fer sna um vori eftir af landi brott. Hann hafi fimm langskip og ll vel bin. Til eirrar ferar rust me honum synir hans, gmundur og Finnur og rur. Uru eir heldur sbnir, sigldu um hausti til Flmingjalands og voru ar um veturinn. Snemma um vori sigldu eir vestur til Vallands og um sumari sigldu eir t um Nrvasund og um hausti til Rmaborgar. ar andaist Skofti. Allir nduust eir fegar eirri fer. rur lifi lengst eirra fega. Hann andaist Sikiley. a er sgn manna a Skofti hafi fyrst siglt Nrvasund Normanna og var s fer hin frgsta.


21. Jartegnir

S atburur gerist Kaupangi ar sem lafur konungur hvlir a eldur kom hs bnum og brann va. var bori t r kirkjunni skrn lafs konungs og sett mt eldinum. San hljp a maur einn hvatvs og vitur og bari skrni og heitaist vi ann helga mann, sagi svo a allt mundi upp brenna nema hann byrgi eim me bnum snum, bi kirkjan og nnur hs. N lt almttigur gu vi berast bruna kirkjunnar en eim vitra manni sendi hann augnaverk egar eftir um nttina og l hann ar allt til ess er hinn heilagi lafur konungur ba honum miskunnar vi almttigan gu og bttist honum eirri smu kirkju.


22. Jartegnir lafs konungs

S atburur var enn Kaupangi a kona ein var fr anga til staarins ar sem lafur konungur hvlir. Hn var svo armskpu a hn var kroppnu ll saman svo a bir ftur lgu bjgir vi jin uppi. Og er hn var iulega bnum og hafi heiti hann grtandi btti hann henni miklu vanheilsu a ftur og leggir og arir limir rttust r hlykkjum og jnai san hver liur og limur rttri skepnu. Mtti hn ur eigi krjpa anga en aan gekk hn heil og fegin til sinna heimkynna.


23. Hernaur rlandi

Magns konungur byrjar fer sna af landi og hafi her mikinn. hafi hann veri konungur Noregi nu vetur. fr hann vestur um haf og hafi hi frasta li er til var Noregi. Honum fylgdu allir rkismenn er voru landinu, Sigurur Hranason, Vkunnur Jnsson, Dagur Eilfsson, Serkur r Sogni, Eyvindur lbogi stallari konungs, lfur Hranason brir Sigurar og margir arir rkismenn. Fr konungur me essu lii llu vestur til Orkneyja og hafi aan me sr sonu Erlends jarls, Magns og Erling.

sigldi hann til Suureyja og er hann l vi Skotland hljp Magns Erlendsson um ntt af skipi konungs og lagist til lands, fr san upp skg og kom fram hir Skotakonungs.

Magns konungur hlt liinu til rlands og herjai ar. kom Mrjartak konungur til lis vi hann og unnu eir miki af landinu, Dyflinn og Dyflinnarskri, og var Magns konungur um veturinn uppi Kunnktum me Mrjartak konungi en setti menn sna til landsgslu ar er hann hafi unni. En er vorai fru konungarnir me her sinn vestur lastr og ttu ar orustur margar og unnu landi og hfu unni mestan hluta af lastr. fr Mrjartak heim Kunnaktir.


24. Uppganga Magnss konungs

Magns konungur bj skip sn og tlai austur til Noregs. Hann setti menn sna til gslu Dyflinni. Hann l vi lastr llu lii snu og voru seglbnir. eir ttust urfa strandhggva og sendi Magns konungur sna menn til Mrjartaks konungs a hann skyldi senda honum strandhgg, og kva dag a koma skyldi, hinn nsta fyrir Barthlmeusmessu ef sendimenn vru heilir. En messudagsaftaninn voru eir eigi komnir.

En messudaginn er sl rann upp gekk Magns konungur land me mestum hluta lis sns og gekk upp fr skipum, vildi leita eftir mnnum snum og strandhggvi. Veur var vindlaust og slskin. Leiin l yfir mrar og fen og voru ar hggnar yfir klappir en kjarrskgar vi tveggja vegna. er eir sttu fram var fyrir eim leiti mjg htt. aan su eir va. eir su jreyk mikinn upp landi, rddu milli sn hvort a mundi vera her ra en sumir sgu a ar mundu vera menn eirra me strandhggvi. Nmu eir ar sta.

mlti Eyvindur lbogi: "Konungur," segir hann, "hverja tlan hefir fer essi? varlega ykir mnnum fara. Veistu a rar eru sviksamir. tla n r nokku fyrir lii yru."

mlti konungur: "Fylkjum n lii voru og verum vi bnir ef etta eru svik."

Var fylkt. Gekk konungur og Eyvindur fyrir fylkingunni. Hafi Magns konungur hjlm hfi og rauan skjld og lagt me gulli le, gyrur sveri v er Leggbtur var kalla, tannhjalta og gulli vafiur mealkaflinn, hi besta vopn. Hann hafi kesju hendi. Hann hafi silkihjp rauan yfir skyrtu og skori fyrir og bak le me gulu silki. Og var a ml manna a eigi hefi s skrulegra mann ea vasklegra. Eyvindur hafi og silkihjp rauan og me sama htti sem konungur. Var hann og mikill maur og frur og hinn hermannlegsti.


25. Fall Magnss konungs

En er jreykurinn nlgaist kenndu eir sna menn og fru eir me strandhggvi miklu er rakonungur hafi sent eim og hlt hann ll sn or vi Magns konung. San sneru eir t til skipanna og var um midegisskei. En er eir komu t mrarnar frst eim seint um fenin.

usti her ra fram r hverju skgarnefi og ru egar til bardaga en Normenn fru dreift og fllu brtt margir.

mlti Eyvindur: "Konungur," segir hann, "heppilega fer li vort. Tkum n skjtt gott r."

Konungur mlti: "Blsi herblstur llu liinu undir merkin en a li sem hr er skjti skjaldborg og frum san undan hli t yfir mrarnar. San mun ekki saka er vr komum slttlendi."

rar skutu djarflega en fllu eir allykkt en kom maur manns sta. En er konungur var kominn a nesta dki, ar var torfra mikil og fstaar yfir frt. Fllu ar Normenn mjg.

kallar konungur orgrm skinnhfu, lendan mann sinn, hann var upplenskur, og ba hann fara yfir dki me sna sveit "en vr munum verja mean," segir hann, "svo a yur skal eigi saka. Fari san hlma ann er ar verur og skjti mean vr frum yfir dki. Eru r bogmenn gir."

En er eir orgrmur komu yfir dki kstuu eir skjldunum bak sr og runnu til skipa ofan.

En er konungur s a mlti hann: "drengilega skilstu vi inn konung. vitur var eg er eg geri ig lendan mann en eg geri tlaga Sigur hund. Aldrei mundi hann svo fara."

Magns konungur fkk sr, var lagur kesju gegnum bi lrin fyrir ofan kn.

Hann greip skafti milli fta sr og braut r kefli og mlti: "Svo brjtum vr hvern sperrilegginn sveinar."

Magns konungur var hggvinn hlsinn me spru og var a hans banasr. flu eir er eftir voru.

Vkunnur Jnsson bar til skipa sveri Leggbt og merki konungs. eir runnu sast, annar Sigurur Hranason, riji Dagur Eilfsson. ar fllu me Magnsi konungi Eyvindur lbogi, lfur Hranason og margir arir rkismenn. Mart fll Normanna en miklu fleira af rum.

En eir Normenn er undan komust fru egar brott um hausti. Erlingur sonur Erlends jarls fll rlandi me Magnsi konungi. En er a li er fli hafi af rlandi kom til Orkneyja og Sigurur spuri fall Magnss konungs fur sns rst hann egar til ferar me eim og fru eir um hausti austur til Noregs.


26. Fr Magnsi konungi og Vkunn Jnssyni

Magns konungur var yfir Noregi tu vetur og var hans dgum friur gur innanlands en menn hfu mjg starfsamt og kostnaarsamt af leingrum. Var Magns konungur hinn vinslsti vi sna menn en bndum tti hann harur.

a herma menn fr orum hans, er vinir hans mltu a hann fr oft varlega er hann herjai utanlands, hann sagi svo: "Til frgar skal konung hafa en ekki til langlfis."

Magns konungur var nr rtugur a aldri er hann fll. Vkunnur drap ann mann orustu er banamaur var Magnss konungs. fli Vkunnur og hafi fengi rj sr. Og af essum skum tku synir Magnss konungs hann hinn mesta krleik.




Nettgfan - nvember 1999