REIMLEIKAR    NPI



langafstu veturinn 1844 skei s tilburur Npi Axarfiri egar kvlda tk, var fari a kasta v sem lauslegt var kringum flki, hvert heldur voru bkur ea leppar ea a sem kvenflki hafi prjnum, sem ekki var anna en plgg hendur og ftur. essi hendingaleikur fr san smsaman vxt ar til einu sinni a bndinn ar sem var litinn kallmenni fr eitt kvld fund ngranna sns og dvaldi hj honum ar til vkulok a hann fr heimleiis aftur v honum var ekki gjarnt til a vera langdvlum fr konu og brnum. Anna flk var ekki bnum utan systir konunnar, mesta rvendnisstlka, og vinnumaur, heldur dugnaarmaur, en frmur og hrekkjalaus.

Bndinn kom heim um kvldi egar kominn var httatmi. stu systur bar pallstokknum me sinn vndinn hver hendinni og hrpandi um hjlp til gus sns. Bndinn, sem agga hafi niur enna kvitt sem ekki hafi bori nema egar hann var ekki vistaddur, spyr n hva um s a vera. r svara honum a djfullinn s kominn binn. Hann biur r a tala gtilega og svo er fari a htta og ber essa nttina ekki neinu.

Kvldi eftir egar rkkva fr var svo a kalla allt lofti sem lauslegt var og gat bndi n ekki bori mti a eitthva vri undarlegt essu. egar hann var httaur um kvldi og binn a breia upp yfir sig, kom trskr sem var loftinu rtt mti ljsinu og hitti augabrnina bnda og sprengdi hana sundur.

Eftir a var tilburalti ntt, en um slsetur daginn eftir mtti skja bnda t hs v hann var a jna skepnum snum. kastai tlfunum og var brothlj hverjum rafti.

Hann kemur san inn og var ekkert hnugginn, heyrir eitthva rusk bastofudyrum og segir: "Hvert ert heldur djfull ea maur komdu og reyndu vi mig."

En augabragi er brothlj rmgafli sem var rtt vi bastofudyrnar og ar sviptist sundur umlungsykkt bor n ess a heyrist nokkurt hgg ea mnnum vri sjnarlegt a brka hefi veri nokku verkfri; bori fr rj parta og var g sjnarvottur a v hva bori var ykkt og lti fari a feyskjast.

Bnda hugsaist a f menn sr til skemmtunar um nttina og uru til ess tveir af ngrnnum hans sem bru sig miki hreystilega og vildu, egar fari var a htta, lta slkkva ljsi, sem bnda og heimaflkinu var heldur mti skapi.

Undireins og bi var a slkkva ljsi gekk svo mikill moldaraustur bastofunni a flkinu l vi kfnun. buust akomumenn til a kveikja, en egar til eirra heyrist framan gngin me ljsi htti moldbylur essi. Ljsi var svo lti lifa a eftir var ntur og bar ekki neinu.

Eftir essa hviu fr konan me brnin burtu og ekki var eftir nema bndi og vinnumaur til a jna gripunum. g sem rita sguna var fenginn til a vera nstu ntt hj eim. g gjri a a snnu me hlfum huga, en me v g var ungur og ekki rislaus bj g mig t me byssu og skotfri og um kvldi ba g a sna mr verka ann sem ori hafi llum hlutum - en hverki menn n skepnur fengu nokkur meisli utan a sem ur er geti um augabrn bnda. -

g s san marga hluti brotna og me mrgu mti skemmda, en furai mig mest v a kvldskr vinnumannsins voru allir sundurskornir og nean botninn rum eirra var rispa ; maurinn ht rni, a var svo laglega gjrt a hver maur sem ekkti skrift hans gat gengi r skugga um a a var ekki eftir hann.

Um nttina bar ekki neinu. g var ar svo, en ekki nema daginn, hlfan mnu til a umbreyta bastofunni og gjra n allt sterkara og hlaa upp moldarskot a sem ausi var r yfir flki.

egar bi var a gjra vi bastofunni, einnig a setja n rmsti, flutti flki sig heim aftur og konan lka sem komin var a falli og allir voru hrddir um a kynni a hafa illt af essu. Svo bar ekki neitt neinu hlfan mnu, en upp fr v fr hundur sem bnum var a gelta, miki alvarlegur, helst kvldum, og menn vissu ekki a hverju. N var komi fram yfir sumarml og nttin stutt, en dagurinn langur. tk til um hdegisbil grjtkast, torfkast og yfirhfu a tala var allt fer og flugi. Steinn kom bastofugluggann upp yfir rminu hjnanna; hann braut eftir vonum gluggann og part af gluggakistunni og kom inn lofti; svo kom annar eftir og riji sem liti var a vgi tu fjrunga; hann huldi gluggann, en gekk ekki inn um hann. sendi bndinn eftir mnnum nstu bi til a sj hva gengi og ra sr r.

Alltaf fr essi gangur versnandi og vaxandi um daginn. Allur nr fatnaur sem komist hafi upp um veturinn var saxaur sundur ea tugginn svo mgulegt var a f gmblett heilan milli.

Eitt sinn egar konan var a ba upp rmi snu, hn hafi fjl fyrir framan rmftin eins og siur er va til, en egar hn tlai a taka rmfjlina og lta hana sinn sta, var haldi hana mti henni svo fast a hn ni henni engan veginn; tekur hn a r a hn reifar ea sveiflar hendinni eftir fjlinni til hins endans og losnar fjlin. etta var ljsbirtunni og allt stji loftinu.

N var hjnunum rlagt a flytja burt og svo fari a taka til og byrja bastofunni. segir konan: "Mr ykir vnt um a glasi mitt er broti," og flytur a fram skemmu og ltur a botninn opnum stokk sem st fram vi ili undir glugganum sem enn var brotinn.

En egar ltil stund var liin kom glasi inn um bastofugluggann ofan steinana; gat konuskepnan ekki lengur fagna yfir a a vri broti. N var fari a gta hvernig v hefi ori n r skemmunni sem var lst og lykillinn vandlega geymdur hj bndanum. Su menn a ein ran r glugganum var brotin, en stokkurinn sem glasi var st svo nrri a maur hefi geta smeygt handlegg inn um gluggann og n v.

Daginn eftir var allt flutt burt nema kindurnar. egar fari var a leysa krnar sem voru undir palli bastofunni virtist eim sem eitthva rslai uppi loftinu. eir tku san hndum saman og tluu a finna etta sem glettast var vi , en allt einu tlar krin a vera hemjandi niri og vildu eir ekki ba lengur og hlt bndi san af sta illa ngur me a geta ekki komist fyrir orskina hvar fyrir hann hefi ori fyrir essu; hann vissi ekki til a nkkrum manni vri kala vi sig og eiri v mjg illa.

Um vori ur en etta skei voru hjnin bi stekk me brnunum. Stekkurinn stendur nrri djpri tjrn. Brnin tku til a henda steinum tjrnina. Segir fair eirra eim a htta v og segir eim a au kunni a detta hana og gjrir sig myndugan. Mir eirra segir a s arfi fyrir hann a banna brnunum etta, au gjri a a gamni snu.

Nokkru eftir etta dreymir konuna a henni ykir koma til sn strvaxin kona og tala til sn heldur stuttaralega essa lei: "Illa frst r a mla upp brnunum num a skemma veiina tjrninni me v a kasta grjti hana, v a var veiivatn mitt, hverju g lifi me mna fjlskyldu, og mun g launa r a seinna veri."

Einu sinni su brnin um hbjartan dag fullorinn kvenmann og unglingsstlku sem stefndu til fjalls og hldu menn spurnum fyrir hvert nokkur hefi veri fer, en a var ekki. - Bndinn hafi seli Npi nsta r, fekk svo jaraskipti og hefir ekki neinu bori san.



(jsagnasafn Jns rnasonar)

Nettgfan - nvember 2000